Wąkrota azjatycka (centella asiatica) na cellulit
Wąkrota azjatycka trafia do kosmetyków do ciała jako składnik łagodzący i pielęgnujący. Czy sama zmniejsza cellulit? Nie znamy dobrych badań na ten temat, więc dołków po niej nie obiecuj. Jako część codziennej pielęgnacji jest w porządku, jako sposób na dołki już nie.
- 1/5
Co to jest centella?
To wąkrota azjatycka, roślina z kosmetyków do pielęgnacji skóry. Na etykiecie szukaj Centella Asiatica.
- 2/5
Czy działa na cellulit?
Brak danych. Nie traktuj jej jako sposobu na dołki.
- 3/5
Gdzie ma sens?
Jako część codziennej pielęgnacji ciała: nawilżenie, komfort i kilka minut masażu przy smarowaniu.
- 4/5
Co mówią przeglądy?
Przegląd z 2006 roku: kremy z roślinami dają pewne korzyści, ale badań było niewiele.
- 5/5
Próba uczuleniowa
Nowy kosmetyk z wyciągiem roślinnym nałóż na mały fragment przedramienia i poczekaj do następnego dnia.
Czytaj cały poradnik ↓
W skrócie
- Na etykiecie szukaj nazwy Centella Asiatica Extract albo jej pochodnych.
- Przeglądy mówią o ziołach w kosmetykach ogólnie, a nie o samej centelli.
- Każdy wyciąg roślinny może uczulić, więc najpierw próba na przedramieniu.
Skąd centella w kosmetykach do ciała?
Centella asiatica to wąkrota azjatycka, roślina, której wyciąg dodaje się do kosmetyków do twarzy i do ciała. W składzie znajdziesz ją jako Centella Asiatica Extract albo pod nazwami jej pochodnych. Producenci opisują ją zwykle jako składnik pielęgnujący i łagodzący.
Tyle wiadomo na pewno, więc dalej trzymam się tego, co da się obronić. Szerszy kontekst o kosmetykach na skórę z cellulitem znajdziesz w poradniku kosmetyki na cellulit.
Czy centella działa na cellulit?
Nie ma dobrych badań, które potwierdzałyby, że sama centella zmniejsza cellulit. Wyciągu z wąkroty nie testowano osobno na skórze z dołkami, więc skuteczności jej nie przypisuję.
Coś wiadomo za to o kosmetykach antycellulitowych jako grupie. Przegląd z 2006 roku mówi, że kremy z ksantynami, roślinami i ligandami receptorów retinoidowych dają pewne korzyści, choć badań było niewiele. Metaanaliza 21 badań uznała skuteczność takich kosmetyków za umiarkowaną, a efekt w obwodzie uda za niewielki. Centella siedzi w kategorii roślin, więc to raczej miły dodatek niż lekarstwo.
Amerykańska Akademia Dermatologii przypomina przy okazji, że cellulit to naturalne nagromadzenie tłuszczu, a nie choroba, i że wiele kremów działa krótko albo nierówno. Realny cel to skóra przyjemniejsza w dotyku i trochę ładniej wyglądająca, a nie zniknięcie dołków.
Co centella może robić w codziennej pielęgnacji
Skóra z cellulitem bywa po prostu sucha, szorstka albo wiotka, a regularne smarowanie poprawia jej komfort. Centella może być częścią takiego kosmetyku, ale o jego wartości decyduje cała formuła i to, czy w ogóle go używasz.
Dwa razy dziennie na czystą skórę, plus kilka minut masażu przy wmasowywaniu, może zrobić więcej niż wybór jednego składnika. Jak ułożyć taką rutynę, opisuje plan pielęgnacji antycellulitowej.
Ten wynik to samoocena uczestników badania aplikacyjnego (25 osób, 2 tygodnie), a nie pomiar aparaturą. Nie przenoś go na żaden pojedynczy składnik.
Centella i cellulit: mity i fakty
-
Mit
Centella usuwa cellulit.FaktNie ma takich dowodów. Cellulit wynika z budowy tkanki podskórnej, a krem nie zmienia jej strukturalnie.
-
Mit
Im więcej centelli w składzie, tym lepiej.FaktSamo miejsce na liście INCI niewiele mówi. Stężenia zwykle nie są podane, a skuteczność zależy od całej formuły.
-
Mit
Roślinny składnik jest zawsze bezpieczny.FaktWyciągi roślinne też mogą uczulać. Próba na małym fragmencie skóry zajmuje minutę.
Jak czytać etykietę kosmetyku z centellą?
Szukaj Centella Asiatica na liście INCI i zerknij, co jeszcze jest w składzie. Składniki są ułożone od największego do najmniejszego stężenia, ale samych stężeń nie podaje się wprost, więc obecność centelli na liście o jej ilości prawie nic nie mówi.
Spójrz na całość: czy są składniki nawilżające, jaka jest forma (serum, balsam) i czy producent opisuje, jak stosować. Obietnica typu „usuwa cellulit” to sygnał ostrzegawczy, bo unijne przepisy wymagają, żeby oświadczenia o kosmetykach były uzasadnione. Więcej o składach w poradniku składniki kosmetyków na cellulit.
Jak ocenić kosmetyk z centellą
Centella i inne składniki
Kosmetyk z centellą możesz łączyć z masażem, ruchem i dbaniem o nawodnienie skóry. Jeśli używasz też retinolu albo kwasów, wprowadzaj nowości po kolei, żeby wiedzieć, co ewentualnie podrażnia.
Chcesz porównać ją z innymi popularnymi składnikami? Zajrzyj do artykułów o kofeinie na cellulit i algach na cellulit. Dowody są tam podobnie skromne, a efekty zawsze wymagają regularności.
Bezpieczeństwo i próba uczuleniowa
Każdy wyciąg roślinny może uczulić, nawet ten łagodzący. Przed pierwszym użyciem nałóż odrobinę kosmetyku na przedramię i obserwuj skórę przez dobę. Zaczerwienienie, świąd albo pieczenie oznaczają, że produkt odpada.
Kosmetyków z centellą nie nakładaj na skórę podrażnioną, z raną albo wysypką. Jeśli reagowałaś kiedyś na kosmetyki z wyciągami roślinnymi, tym bardziej zacznij od małego fragmentu.
Kiedy ocenić efekt?
Zmianę w wyglądzie skóry oceniaj po 6-8 tygodniach regularnego stosowania, nie po kilku dniach. Komfort i nawilżenie poczujesz od razu, ale to co innego niż zmiana dołków. Badania kosmetyków antycellulitowych trwały tygodnie albo miesiące, a efekty, jeśli były, okazywały się niewielkie.
Zrób zdjęcie na początku i kolejne po kilku tygodniach: to samo światło, ta sama poza, ta sama odległość. Bez zdjęć łatwo ocenić działanie kosmetyku po samym humorze. Wskazówki są w poradniku jak mierzyć efekty.
Co robić oprócz smarowania
Przegląd z 2024 roku proponuje, by łagodny cellulit zaczynać od zmiany stylu życia (dieta, nawodnienie, ćwiczenia), a kosmetyki traktować jako uzupełnienie. Przegląd kilkudziesięciu badań nie wskazał żadnej metody o jasno udowodnionej dobrej skuteczności, więc stawianie wszystkiego na jeden składnik nie ma sensu.
W praktyce: trening siłowy nóg i pośladków kilka razy w tygodniu, mniej siedzenia i regularna pielęgnacja. O ruchu piszemy w artykule ćwiczenia na cellulit, a o gabinetach w zabiegach na cellulit.
Kiedy lepiej odpuścić centellę
Odpuść, jeśli masz uczulenie na rośliny z tej rodziny albo skóra jest podrażniona czy uszkodzona. Nie sięgaj po nią też z myślą, że zastąpi leczenie. Bolesne, obrzęknięte albo asymetryczne zmiany na nogach to może być zupełnie inny stan, na przykład obrzęk lipidowy. Różnicę opisuje artykuł cellulit a lipedema.
Najczęstsze pytania
Jak nazywa się centella w składzie kosmetyku?
W INCI, czyli międzynarodowej liście składników, szukaj Centella Asiatica, najczęściej jako Centella Asiatica Extract. Producenci podają też jej pochodne, na przykład madecassoside lub asiaticoside.
Czy centellę można stosować codziennie?
Większość kosmetyków z centellą jest do codziennego użycia, ale trzymaj się instrukcji na opakowaniu. Na początek zrób próbę uczuleniową.
Czy centella nadaje się w ciąży?
Tego nie umiem ocenić, bo danych brak. W ciąży każdy nowy kosmetyk z wyciągiem roślinnym omów z lekarzem lub farmaceutą.
Czy centella pomaga na rozstępy?
Badań, które by to potwierdzały, tu nie przytaczamy. Jeśli chodzi Ci o rozstępy, poszukaj osobnych materiałów o ich pielęgnacji.
Ile stosować kosmetyk z centellą, żeby coś zauważyć?
Komfort i nawilżenie poczujesz od razu. Zmianę wyglądu oceniaj po kilku tygodniach regularnego stosowania, na zdjęciach robionych w tych samych warunkach.
Kosmetyki, które pasują do tego poradnika
Wybrane przez redakcję produkty partnera serwisu. Działają jako uzupełnienie nawyków opisanych wyżej, a nie zamiast nich.
Tekst nie zastąpi wizyty u lekarza ani dermatologa. Kto pisze i jak dobieramy kosmetyki
Źródła
Opieramy się na publikacjach naukowych i stronach instytucji. Lista publikacji, z których korzystaliśmy przy tym tekście.
- Rawlings AV (2006). Cellulite and its treatment.International journal of cosmetic science.
- Turati F, Pelucchi C, Marzatico F i wsp. (2014). Efficacy of cosmetic products in cellulite reduction: systematic review and meta-analysis.Journal of the European Academy of Dermatology and Venereology : JEADV.
- American Academy of Dermatology (AAD). Cellulite treatments: What really works?aad.org.
- Komisja Europejska (2013). Rozporządzenie wykonawcze (UE) nr 655/2013 ustanawiające wspólne kryteria uzasadniania oświadczeń stosowanych w odniesieniu do produktów kosmetycznychEUR-Lex.
- Menon A, Shauly O, Marxen T i wsp. (2024). A Clinical Guide to the Treatment of Cellulite and Comprehensive Review of the Etiology, Pathophysiology, and Utility of Intervention.Aesthetic plastic surgery.
- Luebberding S, Krueger N, Sadick NS (2015). Cellulite: an evidence-based review.American journal of clinical dermatology.


